In de NOS Stories-aflevering Roots spreekt Sem Ben Yakar openlijk over zijn Joodse roots. Het is geen uitgesproken politiek interview en geen historische uitleg. Juist daardoor komt het hard binnen. Sem verwoordt rustig, precies en zonder sensatie hoe het voelt om vandaag de dag zichtbaar Joods te zijn in Nederland.
Sem vertelt dat hij twijfelde voordat hij instemde met het interview. Niet omdat hij zich schaamt voor zijn afkomst, maar omdat het uitspreken ervan tegenwoordig meteen lading krijgt. Joods zijn is volgens hem niet meer alleen een persoonlijke identiteit, maar vaak direct gekoppeld aan meningen, verwachtingen en oordelen. Dat maakt spreken spannend, zelfs in een veilige studio.
Die terughoudendheid zegt veel. Het laat zien hoe identiteit voor sommige groepen iets is geworden waar eerst voorzichtig omheen wordt gelopen, voordat het gedeeld kan worden.
Een belangrijk punt dat Sem maakt, is hoe eenzijdig het beeld van Joods-zijn vaak is. Wie er online naar zoekt, komt vrijwel meteen uit bij de Holocaust of bij hedendaagse conflicten. Begrijpelijk, maar onvolledig. Sem benadrukt dat Joodse identiteit ook bestaat uit cultuur, humor, taal, eten, familie en tradities dingen die levend zijn en doorgegeven worden.
In het gesprek klinkt merkbaar verdriet door over het feit dat juist die positieve kant steeds minder zichtbaar wordt.
Een van de meest indringende momenten in het interview gaat over veiligheid. Sem beschrijft hoe Joodse scholen en gemeenschapsplekken al sinds zijn jeugd bewaakt worden, en hoe die beveiliging in de loop der jaren steeds zwaarder is geworden. Wat voor anderen een uitzondering is, is voor hem normaal geworden.
Het contrast dat hij schetst is scherp: een plek die voor jou veilig voelt, maar waar je alleen naartoe kunt omdat er beveiliging staat. Dat gevoel veilig zijn binnen, maar kwetsbaar daarbuiten, loopt als een rode draad door zijn verhaal.
Met die zin raakt Sem aan iets wezenlijks. Gastvrijheid is voor hem een kernwaarde van het Jodendom: deuren die openstaan, samen eten, mensen meenemen om te laten zien wie je bent. Maar precies dat open karakter staat onder druk wanneer zichtbaarheid risico’s met zich meebrengt.
Het is geen aanklacht, maar een constatering. En juist daardoor blijft de uitspraak hangen.
Sem spreekt ook over zijn familiegeschiedenis tijdens de Tweede Wereldoorlog en over hoe herdenken onderdeel is van zijn leven. Niet alleen op vaste momenten, maar ook in het alledaagse — bijvoorbeeld bij struikelstenen in de straat. Hij staat er even bij stil, leest namen, en legt aan anderen uit wat ze betekenen.
Het laat zien hoe geschiedenis niet iets abstracts is, maar iets dat meeloopt in het heden.
Wat dit NOS Stories-interview bijzonder maakt, is de toon. Sem spreekt kalm, zorgvuldig en zonder te willen overtuigen. Hij stelt zich kwetsbaar op en laat ruimte voor nuance. Hij benoemt angst, maar ook trots. Voorzichtigheid, maar ook verbondenheid.
Het gesprek vraagt geen kant te kiezen, maar nodigt uit tot luisteren. En juist daarom blijft het hangen.
Dit is geen verhaal dat schreeuwt.
Het is een verhaal dat blijft staan.
Boeking en aanvraag
Boek Sem Ben Yakar voor een verdiepend gesprek over identiteit en zichtbaarheid
Wil je Sem Ben Yakar inzetten voor een gesprek dat raakt en aanzet tot reflectie? Laat je aanvraag achter en ontdek hoe zijn verhaal ruimte maakt voor nuance en begrip.
Acteur, presentator en verhalenverteller die met krachtige storytelling, interactie en theatrale energie diversiteit en Pride tastbaar maakt voor elk publiek.
Diversiteit
Diversiteit
Sem Ben Yakar
Leiderschap
Charita Lachman-SankerSing
Persoonlijk Leiderschap
Charita Lachman-SankerSing
